Autor: TCh

  • Raport KRP | nielęgowe 2020 r.

    Opublikowano kolejny raport podsumowujący działanie Kartoteki Rzadkich Ptaków w Polsce. Obejmuje on dane z 2020 roku. W raporcie omówiono występowanie 38 rzadkich gatunków nielęgowych.

    W 2020 roku dokonano rekordowej liczby stwierdzeń następujących gatunków: gęsi małej Anser erythropus, gęsiówki egipskiej Alopochen aegyptiaca, szczudłaka Himantopus himantopus, rybitwy popielatej Sterna paradisaea (na śródlądziu), zaroślówki Acrocephalus dumetorum oraz świstunki żółtawej Phylloscopus inornatus. Odnotowano także liczne pojawy bernikli rdzawoszyjej Branta ruficollis, szablodzioba Recurvirostra avosetta, brodźca pławnego Tringa stagnatilis, warzęchy Platalea leucorodia, kobczyka Falco vespertinus, wójcika Phylloscopus trochiloides, drozda obrożnego Turdus torquatus (poza górami) oraz świergotka rdzawogardłego Anthus cervinus. Rok 2020 wpisuje się w serię sezonów z coraz mniejszą liczebnością górniczka Eremophila alpestris. Na Żuławach Wiślanych stwierdzono największe zimujące stado bernikli kanadyjskiej B. canadensis w Polsce liczące 2700–3000 os. Odnotowano też rekordowe stado 8 os. biegusa morskiego Calidris maritima w Świnoujściu oraz zdecydowanie liczniejsze niż zwykle pojawy wiosenne płatkonoga szydłodziobego Phalaropus lobatus (maks. stado 19 os.). Wykazano 2. i 3. przypadek zimowania szablodzioba w Polsce oraz pierwsze stwierdzenie zimowania pliszki cytrynowej Motacilla citreola.

    Raport dostępny jest w czasopiśmie Ornis Polonica. Informacje o prenumeracie czasopisma znajdują się tu.

    Na zdjęciu gęś krótkodzioba autorstwa Wiktora Krokera.

  • Raport KRP | lęgowe 2019 r.

    Opublikowano kolejny raport podsumowujący działanie Kartoteki Rzadkich Ptaków w Polsce.

    Raport podsumowuje wyniki zebrane w Kartotece Rzadkich Ptaków dotyczące gatunków lęgowych w Polsce w roku 2019. Scharakteryzowano populacje lęgowe 32 rzadkich taksonów (30 gatunków i 2 podgatunków), w tym ich liczebność, rozmieszczenie i trendy. Zróżnicowane okresy do oceny trendów podano w przeglądzie gatunków. Wysoką lub rekordową liczebność odnotowano dla: łabędzia krzykliwego Cygnus cygnus (190 par), gęsiówki egipskiej Alopochen aegyptiaca (27 p.), hełmiatki Netta rufina (52 p.), podgorzałki Aythya nyroca (131 p.), mandarynki Aix galericulata (96 p.), dubelta Gallinago media (345 samców), ślepowrona Nycticorax nycticorax (1 293 p.), czapli białej Ardea alba (378 p.), puszczyka mszarnego Strix nebulosa (10 p.), sokoła wędrownego Falco peregrinus (49 p.) i wodniczki Acrocephalus paludicola (4 500 s.). Trend spadkowy dotyczył m.in.: mewy czarnogłowej Ichthyaetus melanocephalus (42 p.), rybołowa Pandion haliaaetus (27 p.) i kraski Coracias garrulus (13 p.). Populacje ostrygojada Haematopus ostralegus (26 p.), kulika wielkiego Numenius arquata (167 p.), orlika grubodziobego Clanga clanga (17 p.; w tym 8 czystych par) i orła przedniego Aquila chrysaetos (33 p.) utrzymywały się na stabilnym poziomie. Populacja rybitwy czubatej Thalasseus sandvicensis (130 p.) poniosła całkowite straty lęgowe. Poza główną ostoją (Bagna Biebrzańskie) odnotowano w kraju 35 p. pliszki cytrynowej Motacilla citreola. Następujące taksony nie przekroczyły liczby 5 p.: bernikla kanadyjska Branta canadensis (1 p.), szczudłak Himantopus himantopus (1 p.), gadożer Circaetus gallicus (3 p.), uszatka błotna Asio flammeus (5 p.), „srokosz stepowy” Lanius excubitor homeyeri (1 p.), czarnowron Corvus corone (3 p. mieszane z wrona siwą C. cornix), pomurnik Tichodroma muraria (min. 1 p.) i „pliszka tundrowa” M. flava thunbergi (4 p.). Nie wykryto lęgów szablodzioba Recurvirostra avosetta, aleksandretty obrożnej Psittacula krameri, wójcika Phylloscopus trochiloides i droździka Turdus iliacus, gniazdujących w poprzednich latach.

    Pobierz

    Fot. Hełmiatka Netta rufina, Wielikąt, Górny Śląsk, 16.04.2019 (fot. R. Gwóźdź)

  • Raport KRP | nielęgowe 2019 r.

    Opublikowano drugi raport podsumowujący działanie Kartoteki Rzadkich Ptaków w Polsce. Obejmuje on dane z 2019 roku. W raporcie omówiono występowanie 38 rzadkich gatunków nielęgowych.


    W roku 2019 odnotowano wysokie lub rekordowe liczby pojawów m.in. bernikli rdzawoszyjej, bernikli kanadyjskiej, gęsi małej, gęsiówki egipskiej, szablodzioba, czapli nadobnej, warzęchy, kurhannika, kobczyka, wójcika, drozda obrożnego (poza górami) i świergotka rdzawogardłego. Na tle danych wieloletnich stwierdzono relatywnie niskie liczebności m.in. bernikli obrożnej, mewy trójpalczastej, rybitwy popielatej, górniczka i świstunki żółtawej.

    Raport dostępny jest w czasopiśmie Ornis Polonica. Informacje o prenumeracie czasopisma znajdują się tu.

    Na stronie KRP w zakładce „Raporty” opublikowano dwa raporty w PDF z 2018 roku.

    Na zdjęciu kazarka rdzawa autorstwa Stanisława Turowskiego.

  • Kominikat KF | czerwiec 2021 r.

    Ostatnie posiedzenie Komisji Faunistycznej w dniach 8-9 czerwca 2021 roku. Rozpatrzono 245 zgłoszeń i wydano 243 orzeczenia w tym 137 w trybie doraźnym. Rozpatrzono również 2 odwołania (w tym jedno pozytywnie).

    Wśród najciekawszych zaakceptowanych obserwacji należy wymienić: pierwsze krajowe stwierdzenie płochacza czarnogardłego Prunella atrogularis, drugie stwierdzenie mewy śródziemnomorskiej Ichthyaetus audouinii, trzecie stwierdzenia kalandry szarej Melanocorypha calandra oraz kląskawki syberyjskiej Saxicola maurus, czwarte stwierdzenia turkawki wschodniej Streptopelia orientalis, białorzytki płowej Oenanthe isabellina, świstunki ałtajskiej Phylloscopus humei oraz trznadla czarnogłowego Emberiza melanocephala, piąte stwierdzenie trznadla złotawego Emberiza aureola oraz szóste stwierdzenia cyraneczki karolińskiej Anas carolinensis oraz zaganiacza małego Iduna caligata.

    Komisja uprzejmie prosi o bieżące zgłaszanie obserwacji, które w większości przypadków akceptowane są w trybie doraźnym. Następne posiedzenie Komisji Faunistycznej planowane jest na późną jesień 2021 roku.

  • Raport KRP | lęgowe 2018

    W 4. zeszycie Ornis Polonica ukazał się raport Kartoteki Rzadkich Ptaków w Polsce dotyczący gatunków lęgowych.

    Raport podsumowuje wyniki dotyczące 17 rzadkich gatunków lęgowych w roku 2018: łabędzia krzykliwego (153–178 par, wzrost 11%/rok w latach 2007–2018), podgorzałki (100 p., stabilny, 2007–2018), ostrygojada (26–28 p., stabilny, 2010–2018), kulika wielkiego (94–157 p., spadek 9%/rok, 2015–2018), dubelta (261 samców, spadek 8%/rok, 2010–2018), mewy czarnogłowej (86 p., fluktuacje, 2007–2018), rybitwy czubatej (200 p., fluktuacje, 2006–2018), ślepowrona (1225 p., wzrost 4%/rok, 2009–2018), rybołowa (24–25 p., spadek 2%/rok, 2000–2018), gadożera (1 p., spadek, 2000–2018), orlika grubodziobego (12 p., stabilny, 2000–2018), orła przedniego (29 p., stabilny, 2000–2018), puszczyka mszarnego (6 p., fluktuacje, 2010–2018), kraski (18 p., spadek 12%/rok, 2006–2018), sokoła wędrownego (37–43 p., wzrost, 2007–2018), wodniczki (4484 samców, wzrost 4%/rok, 2011–2018) i droździka (liczba par nieznana, spadek, 2000–2018).

    Szczegółowe omówienie rozmieszczenia w regionach, kluczowych lęgowisk oraz zmian liczebności poszczególnych gatunków w aktualnym zeszycie OP. Zapraszamy do lektury i prenumeraty Ornis Polonica.

    Na zdjęciu ostrygojad (fot. Radosław Gwóźdź)

  • Pierwszy raport Kartoteki Rzadkich Ptaków

    W czasopiśmie Ornis Polonica ukazał się pierwszy raport Kartoteki Rzadkich Ptaków, podsumowujący występowanie 35 nielęgowych gatunków ptaków w roku 2018.

    Abstrakt dostępny jest tu: http://www.ornis-polonica.pl/zeszyt-2020-3/

    Informacje o prenumeracie pisma Ornis Polonica dostępne są tu: http://www.ornis-polonica.pl/prenumerata-i-dystrybucja/

    W kolejnym zeszycie zaplanowano raport o gatunkach lęgowych w roku 2018.

    Na zdjęciu mewa czarnogłowa. Fot. Radosław Gwóźdź.

  • Komunikat KF | wrzesień 2020 r.

    Ostatnie posiedzenie Komisji Faunistycznej odbyło się w trybie online w dniu 21 września 2020 roku. Rozpatrzono 328 zgłoszeń (w tym 12 bis) i wydano 326 orzeczeń (w tym 256 w trybie doraźnym). 2 zgłoszenia odłożono do dalszej analizy i konsultacji.

    Z najciekawszych zaakceptowanych obserwacji należy wymienić: pierwsze stwierdzenie skowrończyka małego Alaudala rufescens oraz mewy śródziemnomorskiej Ichthyaetus audouinii, trzecie jerzyka bladego Apus pallidus i szlamca długodziobego Limnodromus scolopaceus, trzecie i czwarte zaganiacza bladego Iduna pallida, czwarte białorzytki pustynnej Oenanthe deserti i tamaryszki Acrocephalus melanopogon oraz szóste mewy cienkodziobej Chroicocephalus genei. Uwagę zwracają także aż 3 stwierdzenia syczka Otus scops z roku 2019 w tym obserwacja pary ptaków.

    Skład Komisji Faunistycznej został powiększony do 8 osób, a nowym członkiem został Paweł Szymański zawodowo związany z Uniwersytetem Adama Mickiewicza w Poznaniu.

    Komisja uprzejmie prosi o bieżące zgłaszanie obserwacji, które w większości przypadków akceptowane są w trybie doraźnym. Następne posiedzenie Komisji Faunistycznej planowane jest na wiosnę 2021 roku.

  • Powołanie KRP i zaproszenie do współpracy

    Komunikat o powołaniu Kartoteki Rzadkich Ptaków w Polsce i zaproszenie do współpracy

    Weryfikacją obserwacji rzadkich gatunków ptaków w Polsce zajmuje się od kilkudziesięciu lat Komisja Faunistyczna SO PTZool (KF).

    Z upływem czasu liczba wpływających do KF zgłoszeń sukcesywnie rosła, co wynikało m.in. z lepszej wiedzy o identyfikacji, dostępności do dobrego sprzętu optycznego oraz zwiększającej się liczby osób obserwujących ptaki. Jednocześnie nastąpiło zwiększenie zasięgu i liczebności populacji niektórych gatunków ptaków, które jeszcze niedawno uznawano w kraju za bardzo rzadkie. To spowodowało, że KF stopniowo rezygnowała z weryfikacji stwierdzeń tych gatunków, które były rejestrowane corocznie i w coraz większej liczbie. Tym samym utracono ciągłość weryfikacji i raportowania takich obserwacji. Od lat brakowało w Polsce podmiotu, który opracowywałby corocznie dane na temat rzadkich ptaków lęgowych, takiego jak np. Rare Breeding Birds Panel w Wielkiej Brytanii. W efekcie wiedza o zmianach liczebności rzadkich ptaków lęgowych w kraju była niepełna i rozproszona, oparta głównie o podsumowania regionalne.

    Chcemy poinformować, że aby zapełnić tę lukę, w roku 2018 w porozumieniu z KF powołano do życia Kartotekę Rzadkich Ptaków (KRP), która będzie działała w ramach Muzeum i Instytutu Zoologii PAN. W efekcie KF przestanie weryfikować obserwacje szeregu gatunków lęgowych i od 2019 r. będzie zajmowała się tylko weryfikacją gatunków nowych dla kraju lub gniazdujących wyjątkowo. KRP przejmie również od KF zbieranie danych o rzadkich gatunkach nielęgowych, które do 2018 r. podlegały weryfikacji przez KF. Aktualna lista gatunków podlegających weryfikacji przez KF jest dostępna na stronie www.komisjafaunistyczna.pl. W ramach KRP będą działały dwa panele, w tym dotyczące ptaków lęgowych i nielęgowych, tzw. małe rzadkości (patrz Lista gatunków). Działalność KRP będzie bazowała na współpracy koordynatorów krajowych i koordynatorów regionalnych z 13 regionów ornitologicznych. Obserwacje będą zbierane w oparciu o system ornitho.pl i podsumowywane w corocznych raportach na łamach Ornis Polonica. Zasady działania, wykaz koordynatorów oraz informacje o taksonach rejestrowanych przez KRP znajdują się na niniejsze stronie.

     Zapraszamy wszystkich obserwatorów ptaków do współpracy!

  • Komunikat KF z grudnia 2018 r.

    Ostatnie posiedzenie Komisji odbyło się w dniach 7-8 grudnia 2018. Rozpatrzono 291 zgłoszeń i wydano 284 orzeczenia (w tym 146 doraźnych).

    Do awifauny Polski dołączyły dwa nowe gatunki: zaganiacz blady Iduna pallida (stwierdzony 2 razy) oraz świergotek stepowy Anthus godlewskii. Ponadto, z innych ciekawszych i zaakceptowanych obserwacji warto wymienić: drugie stwierdzenia siewki szarej Pluvialis dominica i jerzyka bladego Apus pallidus, trzecie stwierdzenie orłosępa Gypaetus barbatus, trzecie oraz czwarte stwierdzenie burzyka północnego Puffinus puffinus, czwarte stwierdzenia mewy syberyjskiej Larus fuscus heuglini, zaganiacza szczebiotliwego Hippolais polyglotta, zaganiacza małego Iduna caligata i świstunki iberyjskiej Phylloscopus ibericus (w tym lęg mieszany z pierwiosnkiem), czwarte i piąte stwierdzenie biegusa białorzytnego Calidris fuscicollis, piąte stwierdzenia brodźca plamistego Actitis macularius i mewy cienkodziobej Chroicocephalus genei, siódme stwierdzenie pokrzewki wąsatej Sylvia cantillans, ósme stwierdzenie nawałnika burzowego Hydrobates pelagicus i dziesiąte stwierdzenie stwierdzenie świstunki górskiej Phylloscopus bonelii.

    W związku z powstaniem Kartoteki Rzadkich Ptaków, która przejmie gromadzenie danych o pojawach szeregu rzadkich gatunków w skali ogólnopolskiej, istotne zmiany zachodzą na liście gatunków podlegających weryfikacji przez Komisję Faunistyczną. Zaktualizowana lista znajduje się pod zakładką „Gatunki”. Nowa lista obowiązuje od 1.01.2019 r.

    Następne posiedzenie KF planowane jest na późną wiosnę 2019 roku.

    Źródło: http://komisjafaunistyczna.pl/